Aranya Kanda Sarga 44 – araṇyakāṇḍa catuścatvāriṁśaḥ sargaḥ
|| mārīcavañcanā ||
tathā tu taṁ samādiśya bhrātaraṁ raghunandanaḥ |
babandhāsiṁ mahātējā jāmbūnadamayatsarum || 1 ||
tatastryavanataṁ cāpamādāyātmavibhūṣaṇam |
ābadhya ca kalāpau dvau jagāmōdagravikramaḥ || 2 ||
taṁ vañcayānō rājēndramāpatantaṁ nirīkṣya vai |
babhūvāntarhitastrāsāt punaḥ sandarśanē:’bhavat || 3 ||
baddhāsirdhanurādāya pradudrāva yatō mr̥gaḥ |
taṁ sma paśyati rūpēṇa dyōtamānamivāgrataḥ || 4 ||
avēkṣyāvēkṣya dhāvantaṁ dhanuṣpāṇiṁ mahāvanē |
ativr̥ttamiṣōḥ pātāllōbhayānaṁ kadācana || 5 ||
śaṅkitaṁ tu samudbhrāntamutpatantamivāmbarē |
dr̥śyamānamadr̥śyaṁ ca vanōddēśēṣu kēṣucit || 6 ||
cinnābhrairiva saṁvītaṁ śāradaṁ candramaṇḍalam |
muhūrtādēva dadr̥śē muhurdūrātprakāśatē || 7 ||
darśanādarśanādēvaṁ sō:’pākarṣata rāghavam |
sudūramāśramasyāsya māricō mr̥gatāṁ gataḥ || 8 ||
āsīt kruddhastu kākutsthō vivaśastēna mōhitaḥ |
athāvatasthē sambhrāntaśchāyāmāśritya śādvalē || 9 ||
sa tamunmādayāmāsa mr̥garūpō niśācaraḥ |
mr̥gaiḥ parivr̥tō vanyairadūrāt pratyadr̥śyata || 10 ||
grahītukāmaṁ dr̥ṣṭvainaṁ punarēvābhyadhāvata |
tat-kṣaṇādēva santrāsāt punarantarhitō:’bhavat || 11 ||
punarēva tatō dūrādvr̥kṣaṣaṇḍādviniḥsr̥tam |
dr̥ṣṭvā rāmō mahātējāstaṁ hantuṁ kr̥taniścayaḥ || 12 ||
bhūyastu śaramuddhr̥tya kupitastatra rāghavaḥ |
sūryaraśmipratīkāśaṁ jvalantamarimardanaḥ || 13 ||
sandhāya sudr̥ḍhē cāpē vikr̥ṣya balavadbalī |
tamēva mr̥gamuddiśya śvasantamiva pannagam || 14 ||
mumōca jvalitaṁ dīptamastraṁ brahmavinirmitam |
śarīraṁ mr̥garūpasya vinirbhidya śarōttamaḥ || 15 ||
mārīcasyaiva hr̥dayaṁ vibhēdāśanisannibhaḥ |
tālamātramathōtplutya nyapatatsa śarāturaḥ || 16 ||
vinadanbhairavaṁ nādaṁ dharaṇyāmalpajīvitaḥ |
mriyamāṇastu mārīcō jahau tāṁ kr̥trimāṁ tanum || 17 ||
smr̥tvā tadvacanaṁ rakṣō dadhyau kēna tu lakṣmaṇam |
iha prasthāpayēt sītā śūnyē tāṁ rāvaṇō harēt || 18 ||
sa prāptakālamājñāya cakāra ca tataḥ svaram |
sadr̥śaṁ rāghavasyaiva hā sītē lakṣmaṇēti ca || 19 ||
tēna marmaṇi nirviddhaḥ śarēṇānupamēna ca |
mr̥garūpaṁ tu tattyaktvā rākṣasaṁ rūpamātmanaḥ || 20 ||
cakrē sa sumahākāyō mārīcō jīvitaṁ tyajan |
tatō vicitrakēyūraḥ sarvābharaṇabhūṣitaḥ || 21 ||
hēmamālī mahādaṁṣṭrō rākṣasō:’bhūccharāhataḥ |
taṁ dr̥ṣṭvā patitaṁ bhūmau rākṣasaṁ ghōradarśanam || 22 ||
rāmō rudhirasiktāṅgaṁ vēṣṭamānaṁ mahītalē |
jagāma manasā sītāṁ lakṣmaṇasya vacaḥ smaran || 23 ||
mārīcasyaiva māyaiṣā pūrvōktaṁ lakṣmaṇēna tu |
tattathā hyabhavaccādya mārīcō:’yaṁ mayā hataḥ || 24 ||
hā sītē lakṣmaṇētyēvamākruśya ca mahāsvanam |
mamāra rākṣasaḥ sō:’yaṁ śrutvā sītā kathaṁ bhavēt || 25 ||
lakṣmaṇaśca mahābāhuḥ kāmavasthāṁ gamiṣyati |
iti sañcintya dharmātmā rāmō hr̥ṣṭatanūruhaḥ || 26 ||
tatra rāmaṁ bhayaṁ tīvramāvivēśa viṣādajam |
rākṣasaṁ mr̥garūpaṁ taṁ hatvā śrutvā ca tatsvaram || 27 ||
nihatya pr̥ṣataṁ cānyaṁ māṁsamādāya rāghavaḥ |
tvaramāṇō janasthānaṁ sasārābhimukhastadā || 28 ||
ityārṣē śrīmadrāmāyaṇē vālmīkīyē ādikāvyē araṇyakāṇḍē catuścatvāriṁśaḥ sargaḥ || 44 ||
